Back

ⓘ Doğu Anadolu Bölgesi, Türkiyenin yedi coğrafi bölgesinden biridir. Anadolu topraklarındaki konumunda doğuda yer alması nedeniyle Birinci Coğrafya Kongresi taraf ..



Doğu Anadolu Bölgesi
                                     

ⓘ Doğu Anadolu Bölgesi

Doğu Anadolu Bölgesi, Türkiyenin yedi coğrafi bölgesinden biridir. Anadolu topraklarındaki konumunda doğuda yer alması nedeniyle Birinci Coğrafya Kongresi tarafından 1941 yılında böyle isimlendirilmistir. Ülkenin, nüfus yoğunluğu ve nüfusu en az olan bölgesidir. Bunda bölgenin yüz ölçümünün büyük olması baslıca etkilerindendir.

Doğu Anadolu Bölgesinin yüz ölçümü 164.000 km²dir. Yüz ölçümü bakımından Türkiye topraklarının %21′ini kaplar. 2012 yılındaki nüfus sayımına göre bölgenin nüfusu 5.906.680 kisidir. Nüfus bakımından en büyük il Van, yüz ölçümü bakımından en büyük il Erzurumdur. Baslıca geçim kaynakları hayvancılık ve tarımcılıktır.

Doğu Anadolu Bölgesinde dört bölüm vardır:

  • Yukarı Fırat Bölümü
  • Erzurum-Kars Bölümü
  • Hakkâri Bölümü
  • Yukarı Murat-Van Bölümü
                                     

1.1. Coğrafya Ovalar ve platolar

  • Birinci çöküntü kusağını; Ardahan, Göle ve Çıldır Gölü,
  • Üçüncü çöküntü kusağını ise; Malatya, Elâzığ, Bingöl, Mus ve Van Gölü çanakları ve bunlar içerisinde yer alan ovalar olusturur.
  • Ikinci çöküntü kusağını; Erzurum, Erzincan, Pasinler, Horasan ve Iğdır ovaları,
                                     

1.2. Coğrafya Göller ve nehirler

Doğu Anadolu Bölgesinde yer alan Aras ve Kura nehirleri sularını Türkiye toprakları dısarısında Hazar Denizine dökerler. Fırat, Dicle ve Zap nehirleri ise sularını yine Türkiye dısarısında Basra Körfezine dökerler.

Bölge akarsularının rejimi düzensizdir. Bunun nedeni; yağıs rejiminin düzensizliği ve kıs yağıslarının kar seklinde düsmesidir. Kısın yağan karlar erimeden uzun süre yerde kaldığı için akarsuların debileri azalmaktadır. Ilkbahar ve yaz aylarında eriyen karlar akarsuların debilerinin yükselmesine ve coskun bir sekilde akmasına yol açar. Öte yandan bölge akarsularının hidroelektrik enerji potansiyeli yüksektir. Bunun nedeni, yükselti ve eğimlerinin fazla olmasıdır.

Bölgedeki fay hatları üzerinde göller olusmustur. Türkiyenin en büyük gölü olan Van Gölü basta olmak üzere Çıldır, Nazik, Erçek, Hazar, Balık Gölü ve Bulanık gölleri bölge sınırları içerisinde yer alır.

                                     

1.3. Coğrafya Iklim ve bitki örtüsü

Bölgedeki iklim karasal iklimdir. Sadece iki ilde, Elâzığ ve Malatya illerinde bozkır bitki örtüsü görülür. Van Gölünün etkisi sayesinde Van ve çevre iller ılıman bir iklime sahiptir. Erzurum ili kısları soğuk olmasına rağmen yazları yemyesil bitki örtüsüne sahiptir.

                                     

2. Iller

Doğu Anadoluda 14 tane il vardır. En çok nüfusa sahip il Vandır.

  • Van
  • Erzurum
  • Erzincan
  • Iğdır
  • Elâzığ
  • Mus
  • Ağrı
  • Kars
  • Tunceli
  • Ardahan
  • Malatya
  • Bitlis
  • Bingöl
  • Hakkâri
                                     

3. Nüfus ve yerlesme

Türkiyenin nüfus yoğunluğu en az olan bölgesidir. Bunda bölgenin yüzölçümünün büyük olması baslıca etkendir. 2000 yılındaki nüfus sayımına göre bölgenin nüfusu 6 milyon 147 bin kisi civarındadır.

Türkiyedeki coğrafi bölgeler arasında nüfus miktarı ve yoğunluğu yönünden önemli farklar bulunmaktadır. Bu farkların olusmasında fiziki faktörler ve beseri faktörler önemli rol oynarlar.

Diğer bölgelere göçün fazla yasandığı bölge olan Doğu Anadolu Bölgesinde kırsal nüfus, kent nüfusundan fazladır.

                                     

4. Sanayi

Sanayi kurulusları yetersiz olan Doğu Anadolu Bölgesi halkı geçimini, basta hayvancılık olmak üzere tarımdan sağlar. Bölgenin hayvancılığa çok elverisli olan Erzurum-Kars Bölümü’nde yüksek nitelikli sığırlar yetistirilir. Çok sayıda küçükbas hayvan besleyen göçer asiretler yazın sürülerini bölgenin öteki kesimlerindeki yüksek yaylalarda otlatır.

Bitkisel üretime elverisli alanlar, bölge yüzölçümünün ancak %10unu kaplar. Bu alanın büyük bölümünde tahıl ekimi yapılır. Tahıldan baska baklagiller, seker pancarı, meyve, sebze, pamuk ve az miktarda da tütün yetistirilir. Pamuk yetistirilen kuytu Iğdır, Malatya ve Elâzığ ovalarını yanı sıra Erzincan Ovası ile Van Gölü çevresinde meyve bahçeleri çok yer tutar.

Yalnızca büyük kentler çevresinde kurulan sanayilerin baslıcaları pamuklu dokuma, iplik, seker, süttozu, un, peynir, yem, sigara ve çimento fabrikaları ile et kombinalarıdır.

Yeraltı kaynakları bakımından oldukça zengin sayılan Doğu Anadolu Bölgesinde; Afsin ve Elbistanda linyit, Hekimhan ve Divriği yörelerinde demir, Alacakaya yöresinde krom, Maden yöresinde bakır, Keban ve Baskil yöresinde de gümüslü kursun Erzurum-Askalede Bor madeni yatakları bulunmaktadır. Keban ve Karakaya hidroelektrik, Afsin-Elbistan A Termik Santrali ve Afsin-Elbistan B Termik Santrali bölgenin baslıca enerji üretim kuruluslarıdır.

Tarımsal alanları kısıtlı, sanayi isyerleri yetersiz olan bölge halkının artan nüfusu içinde issiz kalan kesimi, ülkenin ekonomi olanakları daha gelismis olan yörelerine göç etmek zorunda kalmaktadır.

Free and no ads
no need to download or install

Pino - logical board game which is based on tactics and strategy. In general this is a remix of chess, checkers and corners. The game develops imagination, concentration, teaches how to solve tasks, plan their own actions and of course to think logically. It does not matter how much pieces you have, the main thing is how they are placement!

online intellectual game →