Back

ⓘ Gediz Deltası, Gediz Nehrinin Izmirin Çiğli, Menemen ve Foça ilçeleri sınırlarında, Izmir Körfezinin doğusundan Ege Denizine döküldüğü yerde olusturduğu deltadı ..




Gediz Deltası
                                     

ⓘ Gediz Deltası

Gediz Deltası, Gediz Nehrinin Izmirin Çiğli, Menemen ve Foça ilçeleri sınırlarında, Izmir Körfezinin doğusundan Ege Denizine döküldüğü yerde olusturduğu deltadır. Pek çok kus türüne ev sahipliği yapan deltadaki Çamaltı Tuzlasında Izmir Kus Cenneti yer almaktadır. Deltada öncelikle flamingolar olmak üzere pek çok kus türü bulunmaktadır. 1998de Ramsar alanı ilan edilen deltanın Dünya Mirası olarak listelenmesi için Kasım 2019da resmî basvuru yapıldı. Delta ayrıca Önemli Kus Alanı statüsündedir.

401 km uzunluğundaki Gediz Nehrinin, Izmir Körfezine doğru 400 km² genisliğindeki ovasıdır. Gediz 17.500 km² büyüklüğündeki havzasının sularını toplamaktadır. Delta kareye benzer bir çöküntü alanında olusmustur. Delta çevresinde volkanik kütleler bulunur. Foça Tepeleri kuzeybatıdan, Dumanlı Dağ kuzeydoğudan, Yamanlar Dağı doğudan deltayı kusatır. Delta Üçtepeler-Maltepe doğrultusunda Yeditepeler sırtıyla iki bölüme ayrılmıstır.

Her deltada olduğu gibi Gediz Nehri de burada yatak değistirerek akar. Önceki yatak Menemenden güneye doğru, körfezin ortasında, Karsıyaka batısında denize ulasmaktaydı. 1886da nehir önceden de kullandığı baska bir yatağa çevrilmistir. Nehir çok fazla taskın yaptığından halk tarafından "Cadı Gediz" olarak isimlendirilmistir. 19. yüzyılın sonlarına doğru nehrin tasıdığı alüvyonlar körfezin sığlasmasına neden olmus, gemi geçisleri sorun olmaya baslamıstır. Küçük Menderesin Efes Limanını, Büyük Menderesin Milet Limanını yok ettiği gibi, Gediz Nehrinin de Izmir Limanını yok edeceğinden korkulmustur. Yapılan kanallar ve setlerle ırmağın akıs yönü değistirilmistir. Osmanlı Devletinin en büyük akarsu çalısması olan nehir yatağı değisikliği yirmi yılda bitirilmistir.

                                     
  • Gediz su anlamlara gelebilir: Gediz Nehri Gediz Ovası Gediz Deltası Gediz Kütahya Gediz Sehzadeler Gediz Akdeniz Leyla Gediz TCG Gediz F - 495 Gediz
  • bazı adalar da kara ile birlesmis ve delta ovası içerisinde kalmıstır. Gediz Deltası 1998 de Ramsar alanı ilan edilmis ve koruma altına alınmıstır. Yukarıdaki
  • yuvalarını kum duvarlara açtığı oyuklara yapar. Bulunduğu yerler Gediz Deltası Izmir - Bakırçay Deltası Muğla - Güllük, Muğla - Bodrum, Mersin, Ankara mogan, eymir
  • ovalar Küçük Menderes Ovası, Gediz Ovası ve Bakırçay Ovası dır. Gediz Deltası Bakırçay Deltası ve Küçük Menderes Deltası ise ildeki delta ovalarıdır.
  • Çamaltı Tuzlası, Izmir in Çiğli ilçesinde bulunan bir tuzladır. Gediz Deltası nda 58 km² lik alanıyla Türkiye nin en büyüğüdür. Evliya Çelebi nin Seyahatnâme
  • Türkiye nin en önemli üç sulak alanının korunması için, Kızılırmak Deltası Gediz Deltası ve Burdur Gölü, Sulak Alanlar Sube Müdürlüğü ile is birliği içinde
  • Bunlar arasında Gediz Nehri ve Meles Çayı yer almaktadır. Körfezin kuzeydoğusunda Gediz Nehri nin tasıdığı alüvyonlarla olusan Gediz Deltası yer almaktadır
  • desteği ve üyeliğini kazandı. Dört sulak alanın Kızılırmak Deltası Uluabat Gölü, Gediz Deltası ve Akyatan Gölü daha, hükümet tarafından Ramsar alanı ilan
  • 2018 tarihinde kaynağından arsivlendi. Erisim tarihi: 20 Ağustos 2018. Gediz Delta Ingilizce Ramsar Sites Information Service. 27 Subat 2017 tarihinde
  • Güzelhisar Grabeni olusmustur. Grabenin sahil kısmında Güzelhisar Çayı nın deltası olusmustur. Delta üzerinde 4, 7 km² alana, 1, 7 km genislik, 3 km uzunluğa