ⓘ Free online encyclopedia. Did you know? page 55



                                               

Mavi cüce

Mavi cüceler, kırmızı cücelerin hidrojen yakıtlarının çoğunu yaktıklarında olusacağı tahmin edilen yıldız türüdür. Kırmızı cüceler, hidrojeni konvektif olarak tükettiği için; evrenimiz henüz mavi cücelerin olusabilmesi için çok genç yasta. Fakat ...

                                               

Medea hipotezi

Medea hipotezi, paleontolojist Peter Ward tarafından bir süperorganizma olarak anlasılan çok hücreli yasamın intihara meyilli olduğu seklindeki Gaian hipotezine karsı bulunan bir terimdir. Bu görüse göre, mikrobiyal olarak tetiklenen kitlesel yok ...

                                               

Meridyen (astronomi)

Gökbiliminde meridyen, gökküre üzerindeki hayali bir çemberdir. Meridyen, ufukta kuzey noktasından baslayıp gök kutbu üzerinden zenit noktasına, oradan ufukta güney noktası üzerinden nadire ulasır ve ufuk düzlemine diktir. Meridyen yerel olarak u ...

                                               

Metallik

Gökbilim ve fiziksel kozmolojide, bir nesnenin metal bolluğu, özdeğinin hidrojen ve helyum dısında içerdiği kimyasal elementlerin oranıdır. Evrenin en büyük ölçekteki nesnelerinin büyük oranda bu iki elementi içermesi nedeniyle, gökbilimciler hel ...

                                               

Meteor yağmuru

Meteor yağmuru, bir miktar meteorun gece gökyüzündeki bir noktadan ortaya çıkarak ısık yaydığı gözlemlenen göksel bir olaydır. Meteorların çoğu bir kum tanesinden daha küçüktür, bu nedenle neredeyse tamamı parçalanır ve Dünyanın yüzeyine asla çar ...

                                               

Meton döngüsü

Meton döngüsü adını Atinalı Metondan alan 19 günes yılının 235 Ay döngüsüne veya 254 sidereal Ay döngüsüne esit olduğu döngüdür. Meton döngüsü günes yılıyla lunar ay arasındaki iliskiyi tanımlar. Yunan gök bilimci Meton Atinadaki Akropolisin yakı ...

                                               

Mini-Neptün

Mini-Neptün, kalın bir hidrojen–helyum atmosferi ve muhtemelen derin buz katmanları, kaya veya sıvı okyanusuyla Neptüne benzeyen fakat Neptünden daha az kütleli bir gezegendir. Bir gaz cücesi ; kalın bir hidrojen, helyum ve diğer uçucu maddelerde ...

                                               

Mu Arae

Mu Arae, resmî belirtmesi HD 160691 veya Cervantes, Sunak takımyıldızında bulunan bir yıldızdır. Dünyadan 50 ısık yılı uzaklıkta yer almakta olup Jüpiter ile karsılastırılabilir kütleleri olan dört bilinen gezegenden olusan bir gezegen sistemine ...

                                               

Nadir (astronomi)

Nadir ya da Ayakucu Noktası belirli bir yerde, yatay yüzeye dik olarak, bulunan yerin tam olarak asağısını gösteren yöndür. Asağı kavramının kendisi tam olarak belirli olmadığından, bilim insanları nadiri kesin terimlerle tanımlamıslardır. Özelli ...

                                               

Nebula hipotezi

Kozmogonide nebula hipotezi Günes Sisteminin olusumu ve evrimini açıkladığı kabul gören varsayımdır. Ilk olarak 1734 yılında Emanuel Swedenborg tarafından öne sürülmüstür. Swedenborgun çalısmalarını bilen Immanuel Kant 1755 yılında bu teoriyi dah ...

                                               

Nibiru

Sümerler tarafından, Nibiru, yani geçis gezegeni ismi verilen, Babil astronomları tarafından ise Marduk, günümüz insanlarınca ise Gezegen X olarak adlandırılan gezegen olduğu iddia edilen hayali bir varlıktır. Maya takviminin bittiği Aralık 2012 ...

                                               

Nova kalıntısı

Nova kalıntısı, bir nova yıldızının dev patlaması sonucunda geriye kalan malzeme veya uzakta patlayan bir novanın gaz kabarcıklarıdır. Bu genislemenin, birkaç yüzyıllık bir ömrü ve 1000 km/sn bir hızı vardır. Nova kalıntıları, süpernova kalıntıla ...

                                               

Olbers Paradoksu

Olbers Paradoksu, Alman hekim ve astronom Heinrich Olbersin 1823 yılında kaleme aldığı makalesinde öne sürülen tezdir. Olbers, bu makalesinde sonsuz statik bir Evrende her çizgisel bakıs doğrultusunun eninde sonunda bir yıldızın yüzeyinde sonlana ...

                                               

Orion Kompleksi

Orion Kompleksi, Avcı takımyıldızı yönünde bulunan; parlak bulutsular, karanlık bulutsular ve genç yıldızlardan olusan büyük bir gruptur. 1.500 ile 1.600 ısık yılı uzaklıkta bulunan bu kompleks, yüzlerce ısık yılı genisliktedir. Bulutsunun bazı p ...

                                               

Ozma Projesi

Ozma Projesi, 1960ta Batı Virginia Green Bank´taki Ulusal Radyo Astronomi Gözlemevi´nde astronom Frank Drake tarafından yapılmıs ve SETI´ye öncülük etmis olan deney. Deneyin amacı, uzak gezegen sistemlerindeki olası canlıların izlerini yıldızlar ...

                                               

Panspermia

Panspermia σπέρμα) hipotezi sudur: Yasamın kökü olan "tohumlar" tüm evrene dağılmıs sekilde bulunmaktadır. Dolayısıyla Dünyada yasamın kökeni bu yasam kaynağı olan tohumlardan meydana gelmis olabilir. Ekzogenez Yunanca ἔξω exo, "dıs" ve γένεσις g ...

                                               

Parsek

Parsek, gökbilimde kullanılan uzaklık ölçü birimidir. Paralaksı 1 olan bir gökcisminin uzaklığına denktir. 1 Parsek, yaklasık 3.26 ısık yılına esdeğerdir. 1 parsek = 360 × 60 × 60/2π = 206.264.8062 AU Astronomik birim 3.261630751 ısık yılı 30.857 ...

                                               

Plütoid

Plütoid, plütonsal veya plütonumsu Neptün ötesindeki cüce gezegenler veya bunlarla ve plütoid adını kalıcı olarak almıs cisimlerin benzer sekilde olan cisimler için kullanılan terim. Bu terim, Ingilizce "Ingilizce: plutoid kelimesinden gelmektedi ...

                                               

Proton-proton zincirleme reaksiyonu

proton-proton zincir reaksiyonu, yıldızların hidrojeni helyuma dönüstürdüğü bilinen iki nükleer füzyon reaksiyonu setinden biridir. Günes kütlesine esit veya daha az kütleli yıldızlarda egemendir. Bilinen diğer reaksiyon CNO döngüsüdür. CNO, daha ...

                                               

Radyo teleskop

Radyo teleskop, elektromanyetik tayfın radyo bölgesindeki dalgaları yakalayıp kuvvetlendirerek gözlem yapmak için kullanılan çanak seklinde antenlerden olusmus alıcı veya alıcılardır. Radyo teleskop alıcısı radyoyla hemen aynı isi görür. Radyo te ...

                                               

Renk ölçeği

Renk ölçeği bir yıldızın, iki farklı tayf bölgesinde ölçülen parlaklıklarının farkı olarak tanımlanır. Örneğin,vB-V renk ölçeği" B” tayf bölgesindeki Görünür kadiri ile" V” tayf bölgesindeki görünür kadir arasındaki farkı gösterir. Günümüzde çok ...

                                               

Sıcak Neptün

Sıcak Neptün, yıldızı etrâfında normalde bir astronomik birimden daha yakın dolanan bir günesdısı gezegen olup kütlesi Uranüs veya Neptüne benzer. Yakında yapılan gözlemlere göre bu gezegen türün potansiyel popülasyonu, daha önce sanıldığından da ...

                                               

Smithsonian Astrofizik Gözlemevi Yıldız Kataloğu

Smithsonian Astrofizik Gözlemevi Yıldız Kataloğu veya SAO Kataloğu, astrometrik yıldız kataloğudur. Smithsonian Astrofizik Gözlemevi tarafından 1966 yılında yayınlandı ve 258.997 yıldız içermektedir. Katalog, önceki çesitli astrometrik kataloglar ...

                                               

Sönük genç Günes paradoksu

Sönük genç Günes paradoksu veya Sönük genç Günes problemi, Dünya tarihinin erken dönemlerindeki Günes ile günümüzdeki Günesin yaydığı enerjinin, Dünyadaki suyun fiziksel hali ve miktarı ile astrofiziksel çeliskisini açıklar. Problem, 1972de gökbi ...

                                               

Spacewatch

Spacewatch Arizona Üniversitesi tarafından yürütülen Küçük Günes Sistemi Cismi gibi günes sistemi içindeki gök cisimlerini ve ayrıca asteroyit ve kuyruklu yıldızları da arastıran bir projedir. Dr. Robert S. McMillan yönetiminde sürdürülmektedir. ...

                                               

Spektrum çizgisi

Tayf çizgisi, görsel tayfta yer alan ve foton fazlası veya eksikliğinden kaynaklanan parlak veya karanlık çizgidir. Tayf çizgileri bir kuantum sistemi ile tek bir protonun etkilesim sonucudur. Proton dizgenin enerji durumunu değistirmeye yetecek ...

                                               

Standart kütleçekim parametresi

Standart kütleçekim parametresi astronomide kullanılan bir büyüklüktür. Newtonun kütleçekim yasasına göre F = G ⋅ m 1 ⋅ m 2 r 2 {\displaystyle F={\frac {G\cdot m_{1}\cdot m_{2}}{r^{2}}}} Bu denklemde G ⋅ m 1 {\displaystyle G\cdot m_{1}} çarpanı, ...

                                               

Süper flare

Süper flare ler, Günes benzeri yıldızlarda olabilen çok siddetli patlamalara verilen addır. Birkaç saatla bir hafta arası sürebilen bu patlamalar sırasında olusan enerji üretimi, Güneste görünen siddetli bir patlamanın bir milyon katına erisebili ...

                                               

Süper yıldız kümesi

Süper yıldız kümesi, bir küresel küme öncüsü olarak düsünülen çok büyük bir bölgedir. H II bölgesi çevresinde genellikle çok sayıda genç ve çok büyük kütleli yıldızlardan olusur. Süper yıldız kümesi bulunan bir H II bölgesi, toz kozası ile çevril ...

                                               

Taç küre

Taç küre, yıldızların plazmadan olusan ve uzayın milyonlarca kilometre içine kadar uzanan parlak gaz yuvarıdır. Günesin taç küresine Günes tacı da denir ve Günes tutulması esnasında yalın gözle de görülebilmektedir. Taç kürenin yüksek sıcaklığı, ...

                                               

Theia (gezegen)

Theia, 4.5 milyar yıl önce Dünya ile çarpıstığı varsayılan gezegen. Çarpısma sonucu Theia gezegeni paramparça olmus; bir kısmı Dünyanın üzerine saçılmıs, geri kalan kısmı ise Ayı olusturmustur. Bu düsünce Ayın çekirdeğinin büyüklüğünü, yoğunluğun ...

                                               

Titius-Bode yasası

Titius-Bode yasası Günes Sisteminde bulunan gezegenlerin yarı büyük eksenlerinin basit bir kurala dayandığını ileri süren bir varsayımdır. 1846 yılında Neptünün bulunmasıyla geçersiz kalmıstır. Yasa adını Johann Daniel Titus ve Johann Elert Bode ...

                                               

TRAPPIST-1

TRAPPIST-1, nam-ı diğer 2MASS J23062928-0502285 ; Kova takımyıldızında tespit edilmis, Dünyadan 39 ısık yılı uzaklıkta bir ultra-soğuk cüce yıldızdır. Liège Üniversitesi arastırmacılarından Michael Gillon 2015te yıldız çevresinde Dünyaya benzer ü ...

                                               

Tutulum

Tutulum veya ekliptik, Yerin Günes çevresinde izlediği yörüngenin içinde bulunduğu düzlemdir. Yörünge düzlemi, aslında Yer-Ay sisteminin kütleler merkezinin Günes etrafındaki hareketi ile tanımlanmakla beraber tutulum, sadece Yer dikkate alınarak ...

                                               

Ufuk

Ufuk gök ile yer ya da deniz düzeyini hayali olarak ayıran çizgidir. Gerçek ufuk genellikle, ağaçlar, dağlar ve binalarla örtüldüğü için gök ile yerin birbirini kestiği bu noktalara görünür ufuk denir. Astronomide, gözlem yapan kisinin bulunduğu ...

                                               

Ulusal Astronomi Kongresi

Her iki yılda bir, aday olan üniversite, kurum ve/veya enstitü tarafından organize edilen, Türkiyede yürütülen astronomi ile ilgili konuların tartısıldığı toplantıdır. Genellikle eylül ayının ilk haftasında düzenlenen kongrede, sözlü bildiriler, ...

                                               

Uranometria

Uranometria, Johann Bayer tarafından hazırlanmıs bir yıldız atlasının kısa adıdır. 1603te Almanya Augsburgda, Uranometria: omnium asterismorum continens schemata, nova methodo delineata, aereis laminis expressa adıyla yayımlanmıstır. Uranometria ...

                                               

Üçlü alfa süreci

Üç alfa süreci, üç helyum çekirdeğinin karbona çevrilme süreci. Yüksek helyum yoğunluğuna sahip yıldızlarda, 100.000.000 K sıcaklıkta, çekirdeksel kaynasma bağlamında hızlı gerçeklesen bir tepkimedir. Dolayısıyla genelde yakıtının önemli bir kısm ...

                                               

Yeni Genel Katalog

Yeni Genel Katalog, 1888 yılında John Louis Emil Dreyer tarafından derlenen gök cisimleri kataloğudur. Bu katalog; William Herschel, Caroline Herschel ve John Herschelin daha önce derlediği General Catalogue of Nebulae and Clusters of Stars ın ge ...

                                               

Yer merkezli yörünge

Yer merkezli yörünge veya Dünya merkezli yörünge, Dünya merkezli yörüngelerdir. Örnek olarak Ay ve yapay uydular verilebilir. Su an için yaklasık olarak 2.666 Dünya merkezli yapay uydu bulunmaktadır. Astronomide bir cismin yörüngesinin Yer etrafı ...

                                               

Yıldız nükleosentezi

Yıldız nükleosentezi, yıldızlarda daha ağır kimyasal elementlerin olusumuna yol açan tepkimelerin toplu adıdır. Günesin yaydığı ısı ve enerjinin doğasının incelenmesi ile, bu süreçler 20. yüzyılın baslarında anlasılmaya basladılar. Günesin ana en ...

                                               

Yıldız patlama galaksisi

Yıldız patlama galaksisi, galaksilerdeki yıldızlararası dev moleküler bulutlarında olusan soğuk gaz rezervlerinden meydana gelirler. Yıldız doğumları oranının istisnai derecede yüksek olduğu galaksiler" starburst galaksileri” adıyla bilinir. Bu g ...

                                               

Yörüngesel salınım

Yörüngesel salınım yerküre’nin dönme ekseninin ortalama kutup çevresinde ağır dönmesi olarak ya da yerkürenin topaçsı kafa sallama hareketi olarak tanımlanabilir. Daha anlasılır bir deyisle, bir çocuğun kaytanıyla yere fırlattığı bir topaç kendi ...

                                               

Yüzey parlaklığı

Gökbilimde yüzey parlaklığı, gökadalar ve bulutsular gibi genis cisimlerin veya gece gökyüzü arka planının, birim basına görünen parlaklığı veya akı yoğunluğu miktarıdır. Bir nesnenin yüzey parlaklığı, yüzey parlaklığı yoğunluğuna, yani birim yüz ...

                                               

YZ Ceti

YZ Ceti, Balina takımyıldızında bulunan bir yıldızdır. Dünyadan 12 ısık yılı uzaklıkta yer almakta olup nispeten yakın bir yıldız olmasına rağmen çıplak gözle görülememektedir. Parlaklıkta aralıklı dalgalanmalara maruz kalan bir parıltılı yıldız ...

                                               

Zenit

Genis anlamda, zenit belli bir yerin üzerindeki bir noktayı doğrudan belirtmektir. Bu tanımın asırı genis olması sebebiyle astronomi, jeofizik ve meteoroloji gibi bilim dallarında, bir noktanın zeniti, o noktada yerçekimi gücünün gösterdiği yönün ...

                                               

1860 Oxford evrim tartısması

1860 Oxford evrim tartısması, Charles Darwinin Türlerin Kökeni adlı yapıtının yayımlanmasından yedi ay sonra, 30 Haziran 1860 tarihinde Oxford Üniversitesi Müzesinde yapılmıstır. Tartısmaya katılanlar arasında Thomas Henry Huxley, piskopos Samuel ...

                                               

Aktif tasıma

Aktif tasıma, küçük moleküllerin, az yoğun ortamdan çok yoğun ortama ATP harcanarak geçisidir. Aktif tasımada, hücre zarı üzerindeki porlardan geçebilecek büyüklükteki moleküller, tasıyıcı protein.,tasıyıcı enzimler yardımıyla ve ATP sayesinde ta ...

                                               

Alternaria

Alternaria asklı mantarların bir cinsi. Alternaria türleri baslıca bitki patojenleri olarak bilinirler. Insanlarda alerjiye sebep olurlar. Bunu kapıların içlerinde çoğalarak ve Alerjik rinite veya bazen astıma sebep olan hiperhassas tepkiye sebep ...

                                               

Anter kültürü

Anter kültürü, polen kültürü olarak da bilinir, bir bitkiden izole edilen anterlerin uygun bir gıda ortamına alınarak yeni bitkilerin yetistirilmesi tekniğidir. Haploit bitki üretmek amacıyla kullanılan ve özellikle bitki ıslahı yönünden önem tas ...

Free and no ads
no need to download or install

Pino - logical board game which is based on tactics and strategy. In general this is a remix of chess, checkers and corners. The game develops imagination, concentration, teaches how to solve tasks, plan their own actions and of course to think logically. It does not matter how much pieces you have, the main thing is how they are placement!

online intellectual game →